Fram – Woltersum

Fram – Woltersum

De Fram is een houtzaagmolen in het dorpje Woltersum vlak bij Ten Boer.

De molen Fram is een in 1867 gebouwde houten achtkante stelling houtzaag- koren- en pelmolen met een houten tussenstuk op een met pannen gedekte schuur en houten kap. De ramen in de zaagschuur zijn ruitvormig.
De eerste eigenaar/molenaar W.E. Evenhuis was een groot bewonderaar van de Noorse ontdekkingsreiziger Fridtjof Nansen en gaf de molen de naam van Nansens schip: Fram.

Na 1931 werd geen gebruik meer gemaakt van de windenergie en werd overgestapt op het gebruik van stoomkracht voor aandrijving van de molen. In 1946 verdwenen de houten roeden en in 1955 stopte het bedrijf met de werkzaamheden.

In 1961 liet de nieuwe eigenaar, de gemeente Ten Boer, de molen restaureren en werd de houten bovenas vervangen door een gietijzeren.
Op 5 december 1961 sloeg deze net gerestaureerde Fram bij zware storm achteruit op hol. Ingrijpen van enkele dappere personen voorkwam dat de molen verloren ging: men slaagde erin, de molen uit de wind te kruien en tot stilstand te brengen.

Na 1975 volgde nogmaals een restauratie, waarbij de Fram werd voorzien van nieuwe roeden, kap en kleedhout. Het zaagwerk werd geheel in oude stijl hersteld. Op 3 mei 1980 volgde de officiƫle inbedrijfstelling en sindsdien is er ook vaak met de molen gezaagd.

De molen Fram bezit nog steeds een koppel maalstenen en een restant van het pelwerk. De Fram is naast de veel kleinere Bovenrijge in Ten Boer de enige nog werkende zaagmolen in de provincie Groningen. De molen is thans eigendom van de Molenstichting Fivelingo. De houtzaag- koren- en pelmolen combinatie van Fram is een unieke combinatie van drie functies: korenmolen, pelmolen en houtzaagmolen. Deze combinatie komt maar twee keer in Nederland voor: in Woltersum en in het Friese Birdaard.

De Fram – prachtig gelegen aan het Eemskanaal in Woltersum – is regelmatig in bedrijf. Het is beslist de moeite waard om onze molen te bezoeken. Op zaterdagmiddag zijn we als molenaars vaak aan het werk. Als het voldoende waait heb je goede kans dat je de geur van vers gezaagd hout kunt opsnuiven. Het is geweldig om de zagerij van Fram aan het werk te zien. Het geluid van de zagen, het gerammel van het krabbelwerk en de geur van het hout zorgen voor een unieke ervaring.

Zaagmolen Fram